صفحه اصلي > اخبار > اخبار سلامت 
 


  چاپ        ارسال به دوست

واکاوی یک احتمال؛ آنفلوآنزای پرندگان بحران‌ساز خواهد شد؟

متخصص ویروس‌شناسی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی با اشاره به این‌که در حال حاضر سازمان بهداشت جهانی ویروس  H5N1 را تهدیدی جدی برای سلامت عمومی تلقی نمی‌کند، گفت: واقعیت این است که نمی‌توان پیش‌بینی کرد که تغییرات ژنتیکی آینده این قابلیت را در ویروس ایجاد کند که بتواند با اپیدمی بزرگی  جهان را شگفت‌زده کند یا خیر.


دکتر ابراهیم فقیه‌لو در گفت‌و گو با خبرنگار دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی متخصص ویروس‌شناسی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی با اشاره به این‌که در اکثر موارد تماس مستقیم انسان با پرندگان، لاشه و یا محیط‌‌های آلوده به پرندگان از کانون‌های اصلی ابتلا به ویروس آنفلوآنزای پرندگان بوده است، ادامه داد: خوشبختانه تا به امروز موارد ابتلا از انسان به انسان ویروس H5N1 گزارش نشده است.

 

 

 

میزان کشندگی و سرایت پذیری آنفلوآنزای پرندگان


وی با بیان این‌که میزان کشندگی ویروس آنفلوآنزا خصوصا در گروههای پرخطر عدد بالایی را به خود اختصاص می‌دهد افزود: آمار سرایت‌پذیری آنفلوآنزا در بین پرندگان بسیار بالاست اما در بین پرندگان به انسان بسیار محدود است.


 نشانه‌های آنفلوآنزای پرندگان


دکتر فقیه‌لو تب بالا(بیش از 38  درجه)، کسالت، سرفه، دردهای عضلانی، درد قفسیه سینه، مشکل در تنگی نفس و در نهایت پنومونی را از جمله نشانه‌های ابتلا به ویروس آنفلوآنزا عنوان کرد و افزود: از روی علامت‌ها نمی‌توان ابتلا به آنفلوآنزای H5N1 را در انسان تشخیص داد چرا که همین علامت‌ها در ویروس آنفلوآنزای فصلی و یا سایر ویروس‌های تنفسی وجود دارد بنابراین تشخیص ابتلا به این ویروس نیازمند استفاده از روش‌های مولکولی و آزمایشگاهی است.


 وی با اشاره به این‌که درمان اختصاصی برای ویروس H5N1 وجود ندارد، ادامه داد: با توجه به درصد بالای کشندگی این ویروس و سرعت زیاد تبدیل شدن آن به پنومونی، باید مبتلایان تحت مراقبت‌های ویژه قرار بگیرند.


 واکسن آنفلوآنزای فصلی در برابر آنفلوآنزای پرندگان مصونیت ایجاد می‌کند؟


متخصص ویروس‌شناسی پزشکی دانشگاه در پاسخ به این سوال که واکسن فصلی که برای آنفلوآنزای فصلی استفاده می‌شود چه میزان در برابر ویروس H5N1 کارایی دارد؟ گفت: این واکسن‌ها هیچ محافظتی در برابر تغییرات آنتی‌ژنتیکی این ویروس ندارد اما با این وجود توصیه می‌شود واکسن فصلی تزریق شود تا از عفونت همزمان دو ویروس پیشگیری شود.


 وی با بیان این‌که نمی‌توان پیش‌بینی کرد که پاندمی‌ها در چه سالی و با چه ویروسی دنیا را متحول خواهند کرد ادامه داد: باید مراقبت و نظارت کامل بر جهش‌های ژنتیکی ویروس‌ها داشته باشیم تا به محض بروز پاندمی بتوان اقدامات پیشگیرانه را لحاظ کرد.


 راه‌های انتقال آنفلوآنزای پرندگان


دکتر فقیه‌لو درباره گروههای در معرض خطر ابتلا به ویروس‌ آنفلوآنزای پرندگان هشدار داد و گفت: تماس مستقیم با پرندگان راه اصلی انتقال این ویروس است و در حال حاضر افرادی‌که به لحاظ شغلی با پرندگان سروکار دارند گروه‌های خطر ابتلا به این ویروس هستند. این افراد باید اقدامات پیشگیرانه‌ای نظیر تجهیزات حفظتی(ماسک، دستکش و گان) استفاده کنند، مرتب دست‌های خود را بشویند و پیش از شست و شوی دقیق دست‌ها، تماس با بینی و دهان نداشته باشند.


متخصص ویروس‌شناسی پزشکی دانشگاه عدم تماس مستقیم با پرنده‌های وحشی، عدم نگهداری پرنده‌های بیمار در فضای خانه، تماس محافظت نشده با پرندگان در طبیعت، عدم تماس با سطوح آلوده به ترشحات پرندگان و شست‌و شوی دقیق دست‌ها در صورت مواجهه را از جمله راههای پیشگیری از ابتلا به ویروس آنفلوآنزای پرندگان دانست.


 ابتلا به آنفلوآنزای پرندگان برای چه کسانی خطرناک‌تر است؟


وی با اشاره به این‌که بدن افراد هیچ ایمنی در برابر ویروس آنفلوآنزای پرندگان ندارد تاکید کرد: میزان خطر برای همه افراد در برابر ابتلا به این ویروس تقریبا یکسان است.


دکتر فقیه‌لو هشدار داد: طبیعتا افراد بالای 65 سال، مبتلایان به دیابت  و بیماری‌های زمینه‌ای در برابر این ویروس آسیب‌پذیرترند.


 آنفلوآنزای پرندگان نخستین بار کی شناسایی شد؟


عضو هیئت علمی دانشگاه با بیان این‌که تغییرات ژنتیکی ویروس آنفلوآنزا، این قابلیت را به ویروس می‌دهد که با ایجاد ویروس‌هایی جدید به پاندمی تبدیل شود ادامه داد: در سال 1996 برای اولین بار در جنوب چین ویروس جدیدی در پرندگان شناسایی شد و در ادامه سال 1997 شیوع گسترده‌تری با همین ویروس در هنگ‌کنگ رخ داد.


وی با بیان این‌که تاکنون ویروس آنفلوآنزای مشترک بین پرندگان و انسان در سالهای مختلف مشاهده شده است، افزود: در سال 2003 بیش از 20 کشور شیوع آنفلوآنزای پرندگان را تایید کردند.


 آنفلوآنزای پرندگان در ایران


دکتر فقیه‌لو تاکید کرد: در سال 2006 نیز اولین مورد آنفلوآنزای پرندگان در تالاب انزلی گزارش شد و درسال‌های 2011 و 2015 نیز این موارد در بین پرندگان وحشی و اهلی کشور تکرار شد.


درباره ویروس‌های آنفلوآنزا چه می‌دانیم؟


با اشاره به این‌که ویروس آنفلوآنزا از جمله ویروس‌های پوشش‌دار محسوب می‌شود که ژنوم این ویروس‌ها RNA تک رشته‌ای دارند، اظهار کرد: به طور معمول آنفلوآنزا از طریق تنفس و یا تماس دست آلوده با دهان و یا چشم وارد بدن می‌شود.


عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی با اشاره به علامت‌های بالینی ابتلا به آنفلوآنزا گفت: عفونت‌های حاد تنفسی یا پنومونی از جمله نشانه‌های ابتلا به آنفلوآنزاست.


دکتر فقیه‌لو با بیان این‌که ویروس‌های آنفلوآنزایی که از لحاظ پزشکی اهمیت بیشتری دارند به سه دسته تقسیم  می‌شوند، خاطرنشان کرد: آنفلوآنزای A، B و  C  از جمله آن هستند.


وی با بیان این‌که آنفلوآنزای C ، با علامت‌های مشابه سرماخوردگی بروز می‌کند خاطرنشان کرد: آنفلوآنزای نوع Aو B به شکل پنومونی و عفونت‌های حاد تنفسی بروز می‌کند.


متخصص ویروس‌شناسی پزشکی ادامه داد: نکته اینجاست که آنفلوآنزای نوع A، علاوه بر انسان، توانایی انتقال به میزبان‌های دیگری مثل پرندگان، ماکیان، خوک و سایر حیوانات را دارد.


دکتر فقیه‌لو از تنوع بالای سرایت پذیری آنفلوآنزای نوع A خبر داد و گفت: برای نامگذاری تنوع آنفلوآنزا از دو حرف H و N  استفاده می‌شود.


عضو هیئت علمی دانشگاه با بیان این‌که موضوعی که باعث می‌شود ویروس آنفلوآنزا نسبت به سایر ویروس‌ها تنوع بیشتری داشته باشد، تغییرات ژنتیکی آنفلوآنزاست، ادامه داد: همه ویروس‌ها دچار تغییرات ژنتیکی می‌شوند که آنفلوآنزا هم از این قاعده مستثنی نیست.


 پدیده نوترتیبی چگونه رخ می‌دهد؟


وی با بیان این‌که پدیده نوترتیبی ژنتیکی در ویروس آنفلوآنزا وجود دارد توضیح داد: تصور کنید همزمان یک سلول یا میزبان، با دو ویروس یا گاهی سه ویروس آنفلوآنزا از سه میزبان مختلف آلوده شود، این موضوع باعث می‌شود قطعات ژنتیکی با هم مبادله شوند و به عبارتی نوترتیبی ژنتیکی ایجاد شود. در این شرایط ویروس‌هایی ایجاد می‌شوند که با منابع مختلف پدید می‌آیند به طور مثال چند قطعه از آنفلوآنزای انسان و قطعات دیگر از ویروس‎‌های پرندگان یا خوک‌ها.


متخصص ویروس‌شناسی پزشکی با تاکید بر این‌که، نوترتیبی در آنفلوآنزا ویروس جدیدی را به وجود می‌آورد، ادامه داد: در این فرآیند ویروس جدیدی ایجاد می‌شود که آنتی ژن‌های خاصی دارد که بدن انسان پیش از این ترکیب به هیچ عنوان مواجهه‌ و ایمنی با این مدل نداشته است.


دکتر فقیه‌لو عنوان کرد: پدیده پاندمی آنفلوآنزا در سال 1918 یکی از مرگبارترین بیماری‌های ویروسی قرن را رقم زد.


انتهای پیام/

کئخبرنگار:7701س.ق

 

 


١٥:١٥ - دوشنبه ١ اسفند ١٤٠١    /    عدد : ١٢٥٦٩٧    /    تعداد نمایش : ٣٦٢